Lớp 12Vật Lý

Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào?

Cùng THPT Ninh Châu trả lời chính xác nhất cho câu hỏi trắc nghiệm: “Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào” kết hợp với những kiến thức mở rộng về “Sóng cơ và sự truyền sóng cơ” là tài liệu hay dành cho các bạn học sinh trong quá trình luyện tập trắc nghiệm.

Trắc nghiêm: Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào?

A. năng lượng sóng   

B. tần số dao động

Bạn đang xem: Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào?

C. môi trường truyền sóng   

D. bước sóng

Trả lời:

Đáp án đúng: C. môi trường truyền sóng   

Giải thích:

Sóng cơ học là sóng vật chất, nên vận tốc truyền sóng cơ học phụ thuộc vào bản chất của môi trường truyền sóng, môi trường có mật độ phần tử vật chất dày thì truyền đi càng nhanh.

Cùng THPT Ninh Châu trang bị thêm nhiều kiến thức bổ ích cho mình thông qua bài tìm hiểu về “Sóng cơ và sự truyền sóng cơ” dưới đây nhé!

Kiến thức mở rộng về “Sóng cơ và sự truyền sóng cơ”.

1. ĐỊNH NGHĨA SÓNG CƠ 

Sóng cơ học là một làn sóng có sự dao động cơ học, chuyển giao năng lượng thông qua một loại vật liệu hoặc môi trường. Không phải tất cả các sóng đều được xem là sóng cơ. Ví dụ, sóng điện từ như ánh sáng khả kiến ​​không phải là cơ học vì chúng có thể truyền qua chân không để tiếp cận chúng ta từ mặt trời. Chúng cũng có tần số, là số lượng sóng truyền qua mỗi giây và bước sóng, là khoảng cách từ một đỉnh tới đỉnh tiếp theo.

2. PHÂN LOẠI SÓNG CƠ

 Dựa vào phương dao động của các phần tử và phương lan truyền của sóng người ta phân sóng thành hai loại là sóng dọc và sóng ngang.

a) Sóng dọc: Là sóng có phương dao động của các phần tử trùng với phương truyền sóng. Sóng dọc có khả năng lan truyền trong cả 3 trạng thái của môi trường vật chất là Rắn, lỏng, khí.

Nguyên nhân: Trong môi trường lực đàn hồi xuất hiện khi có biến dạng nén, giãn.

Ví dụ: Sóng âm khi truyền trong không khí hay trong chất lỏng là sóng dọc.

Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào? (ảnh 2)

b) Sóng ngang: Là sóng có phương dao động của các phần tử vuông góc với phương truyền sóng. Sóng ngang chỉ có thể lan truyền trong chất rắn và bề mặt chất lỏng, sóng ngang không lan truyền được trong chất lỏng và chất khí.

Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào? (ảnh 3)

Nguyên nhân: Trong môi trường lực đàn hồi xuất hiện khi có biến dạng lệch.

Ví dụ: Sóng truyền trên mặt nước là sóng ngang.

Lưu ý:

– Sóng có vận tốc lớn nhất trong chất rắn và nhỏ nhất trong chất khí.

– Các tính chất đặc trưng của sóng: phản xạ, khúc xạ, nhiễu xạ, giao thoa.

3. CÁC ĐẠI LƯỢNG ĐẶC TRƯNG CỦA SÓNG CƠ

a. Biên độ sóng a: là biên độ dao động của các phần tử vật chất khi sóng truyền qua.

b. Tần số sóng f: là tần số dao động của các phần tử vật chất. 

                                   f sóng = f nguồn = f dao động

c. Chu kỳ sóng T : là chu kỳ dao động của các phần tử vật chất môi trường có sóng truyền qua. 

                         T sóng = T nguồn = T dao động

d. Bước sóng λ:

+ Bước sóng là khoảng cách gần nhất giữa hai điểm trên phương truyền sóng dao động cùng pha với nhau.

+ Bước sóng là quãng đường mà sóng truyền trong một chu kỳ dao động.

+ Công thức: 

Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào? (ảnh 4)

e. Tốc độ truyền sóng v : 

Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào? (ảnh 5)

+ Vận tốc sóng là vận tốc truyền pha dao động. Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào bản chất của môi trường truyền (tính đàn hồi và mật độ môi trường). Vận tốc truyền sóng giảm : R → L → K 

+ Vận tốc sóng khác vận tốc dao động của các phần tử vật chất khi sóng truyền qua.

+ Nếu phương trình sóng là u=acos(ωt) thì vận tốc dao động của các phần tử vật chất khi sóng truyền qua là: 

vdđ=u’=(acos(ωt))’ =-aωtsin(ωt) 

4. CÁC ĐẶC TRƯNG CỦA MỘT SÓNG HÌNH SIN

4.1. Sự truyền của một sóng hình sin

+ Kích thích một đầu dây căng thẳng, đầu còn lại cố định cho nó dao động hình sin. Trên dây cũng xuất hiện một sóng hình sin.

Vận tốc truyền sóng phụ thuộc vào? (ảnh 6)

+ Từ hình vẽ ta thấy đỉnh sóng dịch chuyển theo phương truyền sóng với vận tốc v.

4.2. Các đặc trưng của một sóng hình sin

+ Biên độ của sóng: Biên độ A của sóng là biên độ dao động của một phần tử của môi trường có sóng truyền qua.

+ Chu kì của sóng: Là chu kì dao động của một phần tử của môi trường có sóng truyền qua.

+ f=1T  gọi là tần số của sóng.

+ Tốc độ truyền sóng: Là tốc độ lan truyền dao động trong môi trường. Đối với 1 môi trường vận tốc truyền sóng là một giá trị không đổi.

+ Bước sóng: Bước sóng λλ là quãng đường mà sóng truyền được trong một chu kì.

+ λ=v.T=vf

+ Năng lượng của sóng: Là năng lượng của các phần tử của môi trường có sóng truyền qua.

4.3. Phương trình sóng

+ Chọn góc tọa độ và gốc thời gian sao cho:

u0=Acosωt=Acos2πtT

+ Khi dao động truyền từ O đến M thì M dao động giống như O ở thời điểm t-Δt trước đó.

+ Phương trình sóng tại M là:

uM=Acosω(t−Δt)⇒uM=Acos2π(tT−xλ)

Đăng bởi: THPT Văn Hiến

Chuyên mục: Lớp 12, Vật Lý 12

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button